ABCDEFGHIJKLM
NOPQRSTUVWXYZ
INDEX
Wikipedia

                           

 


 
 

G8, sinds 1975 jaarlijkse bijeenkomst van rijke  industrielanden in de wereld. (Canada, Duitsland, Frankrijk, Italië, Japan, Groot Brittannie, Verenigde Staten, Rusland).De EU neemt deel op uitnodiging.
Gabelle, (1340 - 1790), Franse zoutbelasting.
Gabriël, naam van een engel die o.a. de geboorte van Jezus aankondigde.
Gaddaffi, Moeammar al (1942), Libisch militair, politicus en president (1979). Kwam in 1969 na een staatsgreep aan de macht. Streeft naar Arabische eenheid en financierde waarschijnlijk het terrorisme in een aantal landen.
Gagarin, Joeri (1934 - 1968), Russisch ruimtevaarder. Maakte als eerste mens een volledige baan om de aarde (1961). , kleioscoop
Gainsborough, Thomas (1727 -1788), Engels schilder. 
Galei, een door roeiers voortbewogen groot oorlogsschip. [De galeislaven kwamen in opstand] 
Galenus (130 - 210), Romeins arts van Griekse afkomst. Zijn denkbeelden bleven tot ver in de middeleeuwen doorwerken.
<<<
Galileï, Galileo (1564 - 1642), Italiaans natuur- en sterrenkundige, leverde belangrijke bijdrage aan de mechanica en de uitvinding van de telescoop. Kwam in conflict met de katholieke kerk om zijn verdediging van de leer van Copernicus.
Galliërs, Keltisch volk dat vooral in Frankrijk (Gallia) woonde.
Galjoen, groot, moeilijk wendbaar zeilschip uit de 16de/17de eeuw.  
Gallo Romaans, vermenging van Gallische en Romeinse (cultuur)elementen.
Galsworthy, John (1867 - 1933), Engels schrijver. Nobelprijs letterkunde 1932. De Forsyte sage.
Gama, Vasco da (1469 - 1524), Portugees ontdekkingsreiziger. Bereikte in 1498 Kaap de Goede Hoop [Zuid Afrika] en in 1500 Voor Indi. K
Gambetta, Léon (1838 - 1882), Frans Republikeins politicus, voorstander van de Revanche, minister president (1881 -1882).
aantal jaren Hindoes en Moslims binnen de Congrespartij verenigd te houden.  Leidde in Brits Voor Indië tal van geweldloze acties.Wilde de Hindoecultuur vrijwaren van Westerse invloeden. Werd door een fanatieke Hindoe vermoord.
Gandhi, Rajiv (1931 - 1991), leider Indiase Congrespartij, minister-president (1984-1989), werd vermoord.
Gangster, lid van een (Amerikaanse) misdadigersorganisatie.
Gapon, Georgi (1872 - 1906), Grieks Orthodox priester (pope), die o.a. de processie leidde op Bloedige Zondag (1905).
Garantie, waarborg. [garanderen. Hij kocht de auto zonder garantie]
Garcia Lorca, Federico (1898 -1936), Spaans (toneel)schrijver. Yerma, Het huis van Bernarda Alba.
Garde, lijfwacht, keurtroep. [gardist. De garde stond aangetreden]
<<<
Garibaldi, Quiseppe (1807 - 1882). Italiaans nationalist. Was een der grondleggers van de Italiaanse eenheidsstaat.Veroverde Napels tot dan behorend bij het koninkrijk der beide  Siciliën.
Garnizoen, militaire afdeling die in een stad of vesting is gelegerd. [Het garnizoen gaf zich over]
Gasperi, Alcide de (1881 - 1954) Italiaans Christen Democratisch politicus en minister president (1945-1953), groot voorstander van een verenigd Europa.
Gastarbeider, arbeider die niet de nationaliteit heeft van het land waar hij, meestal tijdelijk, werkt.
Gasthuis, in de middeleeuwen verpleeghuis voor zieken en bejaarden.
GATT [General Agreement on Tariffs and Trade] (1948), internationale overlegorganisatie voor de wereldhandel.
Gauguin, Paul (1848-1903), Frans impressionistisch schilder. 
Gaulle, Charles de (1890 - 1970), Frans politicus, minister president (1944 - 1946) en president (1958 - 1969). Was tijdens W.O.II de leider van het vrije Frankrijk. In de naoorlogse jaren streefde hij naar versterking van de uitvoerende macht. Richtte in 1947 het  RPF op. Internationaal wilde hij een machtig en zelfstandig Frankrijk met een eigen atoommacht (Force de Frappe). Trad kort na de meirevolte van 1968 af.  , kleioscoop
Gaullisme (genoemd naar generaal De Gaulle), Franse politieke stroming voorstander van een presidentieel bewind, een door de staat sterk beďnvloede economie en een nationalistische buitenlandse politiek.
Gautama, eigenlijke naam van Boeddha.
<<<
Gave Gulden, term uit de Crisisjaren. De gulden die aan de goudprijs was gekoppeld en dus niet kon devalueren.
Gazastrook, in 1967 door Israël op Egypte veroverde kuststrook bij Gaza.
Geallieerden, de verbondenen. Verzamelnaam van landen die in de beide wereldoorlogen streden tegen Duitsland en zijn bondgenoten (o.a. Frankrijk, Engeland, Rusland/USSR en de VS).
Gebrandschilderd, in kleur geschilderd en daarna verhit vensterglas. [De kathedraal van Chartres is beroemd om zijn gebrandschilderde ramen]. 
Gebroken geweertje (een speldje), symbool van het Nederlandse antimilitarisme vóór W.O.II.
Gedaagde, in het burgerlijk proces de partij van wie de andere partij ( tegenpartij, eiser) iets eist.
Gedeputeerde Staten (afk. G.S), die leden van de Provinciale Staten die samen met de Commissaris van Koningin het dagelijks bestuur van de Provincie vormen. Zij worden voor vier jaar uit en door de Provinciale Staten gekozen.
Gedeputeerde, afgevaardigde.
Geer, Dirk de (1870 - 1960), Nederlands politicus (CHU) en minister president (1939 - 1940). Week met zijn regering in 1940 uit naar Londen maar keerde zelf later weer terug.
 Wikipedia
Geert Grote (1340 - 1384), Nederlandse boeteprediker, centrale figuur van de Moderne Devotie.
Geestelijke Ridderorde, oorspronkelijk kruisridders, die, na het afleggen van de kloostergeloften, in Palestina ook de geestelijke en lichamelijke verzorging van de kruisvaarders op zich namen. (Duitse Orde, Johannieters, Tempeliers)
Geestelijke, dienaar van een godsdienst.
Geestelijkheid, de gezamenlijke geestelijken van een kerk.
Geestverwant, gelijkgezinde, medestander, partijgenoot. [Zijn geestverwanten juichten hem toe].
Gekwalificeerde meerderheid, een meerderheid die aan een bepaalde eis voldoet ( 2/3 meerderheid). Een gewone meerderheid is de helft + één.
Gelaagde samenleving, maatschappij die uit verschillende lagen bestaat die door welstand en/of afkomst zijn bepaald. [De middeleeuwse standenmaatschappij is een gelaagde samenleving.]
Gele gevaar, aanduiding voor de Chinese dreiging.
Geleide Economie, een economie die door de staat wordt geleid.
Geleide Democratie, democratie die door de staat of een partij sterk onder controle wordt gehouden.
<<<
Gelijkschakeling, instellingen en organisaties in overeenstemming brengen met het heersende, vaak totalitaire regime.(zie Bezetting)
Gelofte, plechtige belofte iets wel of niet te zullen doen. [In plaats van de eed legde het kamerlid de gelofte af]
Geloofsbrief, bewijsstuk dat men gekozen is ( als volksvertegenwoordiger) of benoemd is (als ambassadeur). [Hij overhandigde zijn geloofsbrieven aan de koningin]
Geloofsvrijheid, privé mag men het geloof van zijn keus belijden.Bij godsdienstvrijheid mag dat ook in het openbaar.
Gemeente, elke Nederlandse provincie is onderverdeeld in een aantal gemeenten, de kleinste staatsrechtelijke organisatie. De gemeenteraad wordt bij algemeen kiesrecht gekozen.  De burgemeester wordt benoemd door de Kroon.
Gemeenteontvanger, gemeenteambtenaar belast met het innen van gelden en het doen van betalingen.
Gemeenteraad, vertegenwoordigend lichaam in de gemeente. De leden worden voor vier jaar gekozen door de stemgerechtigde inwoners (18 jaar en ingezetene) . Afhankelijk van het inwoneraantal bestaat de Raad uit 7 tot 45 leden. De Raadsvergaderingen worden geleid door de burgemeester.De gemeenteraad , kiest wethouders, stelt  de gemeentelijke verordeningen op en controleert het college van B en W
Gemeentesecretarie, alle ambtenaren die de administratie van een gemeente voeren.
Gemeentesecretaris, gemeenteambtenaar die aan het hoofd staat van de gemeentesecretarie.
<<<
Gemenebest (Brits) (1931), het samenwerkingsverband van Groot Brittannië en zijn (vroegere) dominions en koloniën. De banden zijn vooral historisch bepaald.
Genealogie, geslachtsrekenkunde. De wetenschap die stambomen en afkomst bestudeert.
Generale Staf, legerofficieren die tezamen het opperbevel adviseren.
Generaliteitslanden, gebieden die tijdens de Tachtigjarige oorlog werden veroverd (Zeeuws Vlaanderen, Brabant, Limburg). De G. werden door de Staten Generaal bestuurd.
Generatie, tijdgenoten, groep van ongeveer gelijktijdig geborenen. [Tussen de ouders en de kinderen bestond een generatiekloof]
Genesis, het eerste boek van de Bijbel, waarin o.a. het scheppingsverhaal wordt verteld.
Genestet, Petrus de (1829 -1861), Nederlands predikant en dichter. Leekedichtjes.
Wikipedia
Geniaal, buitengewoon begaafd. [Einstein was een geniaal natuurkundige]
Genie ,1) iemand met buitengewone gaven en scheppend vermogen; 2) legerafdeling die zich vooral met technische zaken bezighoudt (bruggebouw, mijnen opruimen, gebouwen opblazen).
Genocide, volkerenmoord.
Gent, pacificatie van (1576), de opstandige ( Holland en Zeeland) en de getrouwe Nederlandse gewesten sloten zich aaneen voor de strijd tegen Filips II.
Gentry, de Engelse landadel.
Geoctrooieerde Grondwet, een door de vorst gegeven grondwet.
Geografie, aardrijkskunde. [geograaf, geografisch]
Geologie, aardkunde. [geoloog, geologisch]
George III (1738-1820), koning van Groot Brittannië en Ierland (1760-1820). Was betrokken bij de Amerikaanse Vrijheidsoorlog.
Gepoe (1922 - 1934), Sovjetrussische geheime politie.
Geprivilegieerd, van privileges voorzien. [De middeleeuwse adel was geprivilegieerd].
Gerbrandy, Pieter (1885 - 1961), Nederlands politicus (ARP). Tijdens W.O.II minister president van de regering in Londen.
<<<
Gerechtshof, rechterlijk college dat zich voornamelijk bezighoudt met beroepszaken van de rechtbanken. Nederland heeft 5 gerechtshoven. Leden zijn de President, de vice -presidenten en de raadsheren.
Gereformeerde kerken, ontstaan na de Afscheiding van 1834.
Géricault, Jean(1791-1824), Frans schilder. 
Gericht, rechtbank.
Germanen, grote volkerengroep die een Germaanse taal sprak, vooral wonend in Noord West Europa.
Geschiedenis, 1) verhaal van wat vroeger is gebeurd; 2) de wetenschap die zich met het verleden bezighoudt.
<<<
Geschil, twist, onenigheid. [De scheidsrechter loste het geschil op]
Gestapo ( Duits = Geheime Staatspolizei) de Duitse geheime staatspolitie tijdens de Nazitijd.
Getrapte Verkiezingen, niet direct , maar via een tussenschakel, gekozen vertegenwoordiging. De Eerste Kamer wordt door de Provinciale Staten gekozen, die op hun beurt direct door de burgers zijn gekozen.
Getto, aparte, vaak afgesloten stadswijk waar joden (verplicht) wonen.
Gettysburg, slag bij (1863), grootste veldslag tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog.
Getuige, iemand die voor de rechtbank vertelt wat hij gezien of gehoord heeft of die als deskundige wordt geraadpleegd.
Getuige a charge = een getuige die een verklaring in het nadeel van de verdachte/gedaagde aflegt.
Getuige a décharge = een getuige die een verklaring aflegt in het voordeel van de verdachte/gedaagde.
Geuzen, de Nederlandse opstandelingen die zich te land en ter zee tijdens de Tachtigjarige oorlog tegen de Spanjaarden verzetten.
Gevangenisstraf, vrijheidsstraf die wel of niet in afzondering wordt doorgebracht. De minimumstraf is één dag, de maximumstraf is 20 jaar of levenslang.
Gevel, voormuur van een gebouw. [De gevel helde voorover]
Gevolmachtigd Minister, een minister die namens zijn regering elders kan optreden.
<<<
Gewapende vrede, partijen bewaren de vrede omdat zij ontzag hebben voor elkaars wapens. [Voor W.O.I heerste er een gewapende vrede]
Geweldloos verzet, verzet waarbij geen geweld wordt gebruikt, zoals bijv. burgerlijke ongehoorzaamheid of boycotacties. [Gandhi riep op tot geweldloos verzet tegen de Britten.]
Gewelf, een gebogen stenen of houten constructie om een ruimte te overdekken.
Gewest 1) één van de 17 gewesten waaruit de Nederlanden voor 1588 bestonden; 2) Een bestuurseenheid tussen gemeente en provincie in, bv. samenwerkingsverband van een paar gemeenten.
Wikipedia
Gewoonterecht, regels (recht) die niet zijn opgeschreven, maar op gewoonte berusten. [In Engeland behoren vele regels nog tot het gewoonterecht]
Gezant 1) de op een na hoogste ambtenaar in de buitenlandse dienst 2) afgevaardigde of vertegenwoordiger van een regering. [gezantschap. De president stuurde een speciale gezant]
Gezel, handwerker die de meesterproef nog niet heeft afgelegd.
Gezelle, Guido (1830 - 1899), Vlaams priester en dichter. Kerkhofblommen,Tijdkrans.
Giacometti, Alberto (1901-1966), Zwitsers beeldhouwer.  
Giap, Vo Nguyen (1912-1998), Noord Vietnamees militair en politicus. Versloeg de Fransen bij Dien Bien Phoe (1954).  
Gide, André (1869 - 1951), Frans schrijver. Nobelprijs letterkunde 1947 Symfonie pastorale, De valse munters.
<<<
Gideon, een van de Israëlische Richters.
Gigant [Griekse mythologie], reus. [gigantisch. Het begrotingstekort was gigantisch.]
Gijsen, Marnix (1899-1984), Vlaams schrijver. De man van overmorgen, Mijn vriend de moordenaar.
Gijzelaar, iemand die met zijn leven borg staat tot aan bepaalde voorwaarden is voldaan. [De gijzelaars werden geblinddoekt]
Gilde, middeleeuwse organisatie van vakgenoten. Het G. regelde de opleiding , en de productie en stelde de prijzen vast. Productie buiten gildeverband was strafbaar.
Gildedwang, de verplichting voor de poorters bij de gilden te kopen.
Gildemeester, lid van een gilde dat de meesterproef heeft afgelegd en zich zelfstandig mag vestigen.
Gilgamesj-epos, heldendicht uit Mesopotamië.
Girondijnen, tijdens de Franse Revolutie gematigde op de burgerij steunende Franse revolutionaire partij. Stonden tegenover de radicalere Jakobijnen.
Giscard d'Estaing, Valery (1926), Frans politicus, president (1974 - 1981).
Ghurka's, naam voor de Nepalezen in het Brits Indische leger.
Gladiator [Latijn = zwaardvechter]. 
<<<
Gladstone, William (1809 - 1898), Brits liberaal politicus en minister president (1868 - 1874;1880 - 1885; 1886, 1892 - 1894). G. ijverde o.a. voor Iers zelfbestuur. Zijn grote politieke tegenstander was de Conservatief Disraëli.
Glas in lood, raam dat bestaat uit verschillende, in lood gevatte en gekleurde ruiten.  
Glasnost [Russisch = openheid]. Bij het aantreden van Gorbatsjov (1985) kwam er meer openheid en minder censuur in de Sovjetsamenleving.
Glazuren, aardewerk met glazuur bestrijken.
Gleichschaltung [Duits = gelijkschakeling], in de Nazitijd het onder één noemer brengen van de verschillende maatschappelijke organisaties (één vakbond, één jeugdbeweging etc.).
Glenn, John (1922), Amerikaans militair en politicus.  Maakte als eerste Amerikaan een ruimtevlucht om de aarde (1962). Maakte in 1998 nog een ruimtereis.
Glorious Revolution (1688), [Engels = Roemrijke Omwenteling]. Na de verjaging van Karel II en de kroning van Willem III en Maria Stuart werd Engeland een parlementaire democratie.
Gobelin, handgeweven (wand)tapijt. 
Godfried van Bouillon (1060 -1100), leider van de eerste Kruistocht (1096), koning van Jeruzalem (Beschermer van het Heilige Graf 1099).
<<<
Godiva, lady (1040 - ca. 1083), Engelse gravin die volgens de overlevering naakt  te paard reed om zo een belastingheffing te voorkomen.
Wikipedia
Godsdienstoorlogen, met name in de zestiende en zeventiende eeuw, de strijd tussen katholicisme en protestantisme: de Franse godsdienstoorlogen, De Tachtigjarige oorlog, de Dertigjarige oorlog.
Godsdienstvrede van Augsburg (1555), vrede getekend tussen  keizer Karel V en de Duitse vorsten. Deze mochten zelf bepalen welke godsdienst in hun gebied de heersende zou zijn. De godsdiensteenheid binnen het keizerrijk bestond niet meer.
Godsdienstvrijheid, de vrijheid om de godsdienst van je keuze in het openbaar te mogen belijden.
Godsoordeel, middeleeuwse gerechtelijke proef waarbij wordt aangenomen dat God ervoor zal zorgen dat de waarheid aan het licht komt.
Godsvrede, in de middeleeuwen afgekondigde wapenstilstand. Alle vormen van vijandschap en twist diende te worden gestaakt.
Goebbels, Joseph (1897 - 1945). Duits minister van propaganda tijdens de Nazitijd. 
Goedendag, middeleeuws wapen: een met ijzeren punten beslagen knots. 
Goelag archipel, boek van Solzjenitsyn waarin het leven in de concentratiekampen onder Lenin en Stalin wordt beschreven.[[L]]
Goethe, Johann von (1749 -1832), Duits dichter. Het lijden van de jonge Werther, Faust.
<<<
Gogh, Vincent van  (1853 - 1890), Nederlands schilder ( expressionisme). 
Gogol, Nikolaj (1809 - 1852), Russisch (toneel)schrijver. De revisor, De dode zielen.
Golan hoogvlakte, door Israël op Syrië veroverde heuvelrij (1967) bij de Israëlisch-Goldoni, Carlo (1707 - 1793), Venetiaans toneelschrijver. De knecht van twee meesters.
Goldrush [Engels = stormloop op goud] vooral de goudkoorts in Californië (1848 - 1853).
Golfoorlog, eerste (1980-1988), strijd tussen Irak en Iran om de beheersing van de monding van de Eufraat/Tigris; tweede (1991), strijd tussen Irak en de VN ter bevrijding van  het door Irak bezette Koeweit.
Goliath, Filistijnse reus die in het Bijbelverhaal door David wordt gedood.
Gomaristen, volgelingen van Gomarus, de zgn. contra-remonstranten.
Gomarus, Franciscus (1563 - 1641), Nederlands theoloog. Behoorde tot  de  preciezen in het predestinatieconflict.
Gomulka, Wladyslaw (1905 -1982), eerste-secretaris van de Poolse communistische partij (1956 - 1970)
Gondel, plat Venetiaans roeivaartuig.
<<<
Gonzales, Marquez Felipe (1942), Spaans socialistisch politicus en premier (1982-1996).
Good neihgbor policy [Engels = politiek van goede buren]. Amerikaanse buitenlandse politiek met name in Latijns Amerika tijdens F.D. Roosevelt.
Gorbatsjov, Michail (1931), Russisch politicus, partijsecretaris (1985 - 1991) en president (1988 - 1991) van de Sovjetunie.Maakte een definitief een eind aan de Koude Oorlog. Bracht in eigen land de perestroika en de glasnost op gang, liet de satellietstaten hun gang gaan , trok het Ijzeren Gordijn op .  
Gorcumse martelaren, de 19 katholieke geestelijken die na hun gevangenname door de Watergeuzen in Den Briel werden opgehangen.
Gordiaanse knoop, onontwarbare knoop bij het plaatsje Gordium die in 333 v.C. door Alexander de Grote met zijn zwaard zou zijn losgesneden.
Gordon, Charles (1833 - 1885), Engels generaal vocht in de Krimoorlog ,  tijdens de Taipingopstand en in de Soedan waar hij sneuvelde.
Göring, Hermann (1893 - 1946), Duits luchtmaarschalk en vooraanstaand leider van de Nazi's. Was oprichter van de Luftwaffe.
Gorki, Maksim (1868 - 1938) Russisch schrijver. Nachtasiel
Gorter, Herman (1864 - 1927), Nederlands dichter. Mei
GOS [Gemenebest van Onafhankelijke Staten] (1991), samenwerkingsverband tussen voormalige Sovjetrepublieken, o.a. Rusland, Wit Rusland, Oekraïne, Georgië, en Kazachstan.
Wikipedia
GOSPLAN (1928 - 1991), Sovjetrussisch staatsplancomité ter voorbereiding en controle van de jarenplannen.
Goten, Germaans uit Zuid Zweden afkomstig volk. Splitste zich in de Oost- en de West Goten.
Gotiek, middeleeuwse kunststijl. Kenmerken: hoge smalle ramen, spits toelopende bogen en gewelven. Bouwwerken maken een verticale indruk. [[]], kaleidoscoop
Gottwald, Klement (1896 -1953), Tsjechisch communistisch politicus, minister president (1946 - 1948), leidde de communistische staatsgreep in 1948 en werd president (1949 - 1953).
Gouden eeuw, een periode van grote bloei  in de geschiedenis van een land. [ De 17de eeuw was Nederlands Gouden Eeuw]
Gouden Standaard, de waarde van de nationale munteenheid is gekoppeld aan de waarde van een bepaalde hoeveelheid goud.
Gouden Horde, Mongools rijk dat zich op toppunt van macht (veertiende eeuw) uitstrekte van Midden Azië tot in Oost Europa.
Gouvernement, regering, bestuur.
Gouverneur, landvoogd, bestuurder.
Gouverneur Generaal, hoogste, het moederland vertegenwoordigende ambtenaar in een overzees gebiedsdeel.
Gouw, bestuurseenheid in het Frankische rijk.
Gouwgraaf, bestuurder van een gouw.
<<<
Goya, Francisco de (1746 -1828), Spaans schilder.
GPV, Gereformeerd Politiek Verbond (1948-2001), gereformeerde politieke partij.In 2001 gefuseerd met de RPF en SGP tot de Christen Unie.
Graaf, bestuurder van een graafschap. Inde belasting, sprak recht en voerde het leger aan, alles in naam van de koning.
Graafschap, bestuursgebied van een graaf.
Graalridder, ridder in de   middeleeuwse literatuur op zoek naar de heilige graal (schaal door Jezus gebruikt bij het avondmaal).
Gracchus, Tiberius en Gaius (ca 130 v.C.) , de Gracchen, twee Romeinse broers die getracht hebben het lot van de verarmde boeren te verbeteren. Beiden werden vermoord.
Grafheuvel, heuvel van aarde of zand die boven een graf is opgeworpen.
Grant, Ulysses Simpson (1822 -1885), militair en republikeins president (1869 - 1877), Tijdens Burgeroorlog opperbevelhebber van de Noordelijke staten.
Granvelle, Antoine (1517 - 1586), Bourgondisch kardinaal en politicus. Trachtte in de Nederlanden het koninklijk gezag te versterken.
GRAPO (1975) (Grupos Revolucionarios Antifascistas Primero de Octubre), Spaans-Baskische extreem linkse, terroristische, separatistische organisatie.
Gratie, genade, ontheffing van straf. In Nederland kan de Koning gratie verlenen. Na veroordeling wordt de uitgesproken straf niet ten uitvoer gebracht of verlicht. [De ter dood veroordeelde vroeg gratie]
<<<
Graveren, met een naald ergens figuren in griffen. [gravure]
Great Society, grootscheeps sociaal programma van de Amerikaanse president Johnson. De Vietnamoorlog maakte uitvoering van het programma bijna geheel onmogelijk.
Grebbelinie, verdedigingslinie in de Gelderse vallei, die in in de meidagen door de Duitsers werd doorbroken. 
Greco, El  (ca. 1541 -  1614), Spaans schilder van Griekse afkomst. 
Greenpeace (1970), internationale organisatie die met spectaculaire acties milieuproblemen onder de aandacht brengt.
Gregoriaans, eenstemmige koorzang in de rooms katholieke kerkelijke liturgie.
Gregoriaanse kalender (1582), verfijning van de Juliaanse kalender, o.a. instelling van het schrikkeljaar.
Gregorius de Grote (540 - 604), paus (590 - 604), zond zendelingen naar Engeland, regelde veel in de katholieke eredienst.
Gregorius VII (1021 - 1085), paus (1073 - 1085), trachtte de kerk te zuiveren van misbruiken. Groot tegenstander van keizer Hendrik IV tijdens de Investituurstrijd.
Gregrorius XIII (1502-1585),  paus (1572-1585), groot aandeel in het concilie van Trente, en de Contra Reformatie  . Verbeterde de kalender.
Wikipedia
Grenada, {Midden Amerika] eilandenstaatje, lid van het Gemenebest. Amerikaanse interventie n.a.v. linkse politieke ontwikkelingen (1983).
Grenadier, lid van het garderegiment grenadiers.
<<<
Grieg, Edvard (1843 - 1907), Noors componist. Peer Gyntsuite,pianomuziek
Grieks- Orthodoxe (Katholieke) Kerk, Oosters Christelijke Kerk die na het schisma van 1054 zijn eigen weg ging.
Griekse Burgeroorlog (1942/45-1949), strijd tussen de EAM en anti-communistische groeperingen.De oorlog was de aanleiding voor de Trumandoctrine.
Griekse Vrijheidsoorlog (1821 - 1829), vrijheidsstrijd van de Grieken tegen de Turken. In 1829 werd Griekenland onafhankelijk.
Griffie , het secretariaat van een rechterlijk college, de beide kamers van de Staten Generaal en van de Provinciale Staten. [griffier]
Grimm, gebroeders, Duitse taalkundigen, samen  bekend door hun  verzameling sprookjes.
Groenen, naam voor de milieubewuste politieke groeperingen en partijen o.a. in de Bondsrepubliek.
Groen Links (1989), linkse Nederlandse politieke partij, ontstaan uit een fusie van de CPN,  de PPR en de PSP.
Groen van Prinsterer, Guillaume (1801 - 1876), Nederlands politicus en geschiedschrijver. Een van de grondleggers van het politieke gedachtengoed van de Nederlandse protestanten (ARP, CHU).
<<<
Gromyko, Andrej (1909 - 1989), Sovjetrussisch minister van buitenlandse zaken (1957 -1985), lid van het Politburo (1973) en staatshoofd (1985 -1988).
Grondrechten, meestal in de grondwet opgenomen rechten, die het individu beschermen tegen willekeur van de overheid.>>> politieke-, sociale grondrechten
Grondwet,  wet die de grondslagen van het staatsbestel aangeeft. In Nederland kan de grondwet alleen worden veranderd na verkiezingen en dan met een 2/3 meerderheid van de nieuwgekozen kamer.
Groot Duitse beweging (1848), stroming in het 19de eeuwse Duitse nationalisme die alle Duitssprekenden wilde verenigen. In een dergelijke staat zou ook OostentrijkHonagarije moeten worden opgenomen. De nieuwe staat was daardoor niet zuiver Duits.
Groot Israël , (Hebreeuws: Erets Jisraël = 'land van Israël'), de staat Israël en de in 1967 bezette Jordaanse Westelijke Jordaanoever.
<<<
Groot Griekenland, in de 19de eeuw ontstane idee alle gebieden waar merendeels Grieken woonden te verenigen (o.a. delen van het Turkse rijk, Cyprus).
Groot Vaderlandse Oorlog (1941 - 1945), Russische naam voor W.O.II.
Groot, Hugo de (1583 - 1645), rechtsgeleerde (internationaal recht) en diplomaat. Medestander van Oldebarnevelt. Vooral bekend door zijn ontsnapping in een boekenkist.
Grootvorst, titel van de Russische keizerlijke prinsen.
Grosz, George(1893 - 1959), Duits schilder. 
Grote Sprong Voorwaarts (1958 - 1961), groots opgezet economisch programma in Rood China om de productie te verhogen en te versnellen. De samenleving was georganiseerd in grote volkscommunes
<<<
Grote Drie, de geallieerden tijdens W.O.II (VS, USSR en Groot Brittannië). 
Grote Vijf, de geallieerden tijdens W.O.II (VS, USSR, Groot Brittannië, Frankrijk en China).
Grote verzoendag, Yom Kippoer, Joodse feestdag.
Grote Trek (1837), massale verhuizing van Afrikaanders (de Boeren) uit de Kaapkolonie. oorzaak: het Engelse bewind (1806) dat o.a. de slavernij verbood. Gevolg: stichting van de Boerenrepublieken Natal, Oranje Vrijstaat en Transvaal.
Grote visserij, vroeger de visserij op walvissen.(zie kleine visserij)
Grote Alliantie (1815), verbond tussen Engeland, Rusland, Pruisen en Oostenrijk ter handhaving van de besluiten van het Wener Congres.
Grotewohl, Otto (1894 - 1964), Duits communistisch politicus, minister president van de DDR (1949 - 1964).
Gründerjahre (1871 - 1873), de periode in Duitsland waarin de industrie, mede dankzij de na de Frans Duits oorlog aan Frankrijk opgelegde herstelbetalingen, enorm tot ontwikkeling kwam.
Grünen, milieupartij in de BRD.
Guerrilla, ongeregelde oorlog meestal van vrijheidsstrijders tegen het staatsgezag. [guerrillastrijder]
Guevara, Che (1928 - 1967), Argentijns marxistisch politicus en revolutionair.
Wikipedia
Guillotine, tijdens de Franse Revolutie in gebruik genomen toestel (valbijl) om veroordeelden snel te onthoofden. [guillotineren].  
Guise,  Frans adellijk geslacht dat vooral in de 16de eeuw grote macht had. De  katholieke hertogen waren felle tegenstanders van de Hugenoten (zie Godsdienstoorlogen, )
Gulden Vlies (1430), een door Filips de Goede ingestelde ridderorde.

Guldensporenslag (1302), veldslag bij Kortrijk (Blg), waar een Frans ridderleger door een Vlaams volksleger werd verslagen. Voor het eerst in de geschiedenis verloren ruiters van voetvolk.. 
Ghurka's, Nepalees onderdeel van het Brits Indische leger.
Gustav Adolf (1594 - 1632), Zweeds koning (1611 - 1632). Steunde tijdens de Dertigjarige Oorlog de Duitse Protestanten met het oog op de hegemonie in de Oostzee. Sneuvelde in de slag bij Lützen (Dld)
Gutenberg, Johannes (1399 -1468), Duits edelsmid en vermoedelijke uitvinder van de boekdrukkunst. 
Gymnasium, in het klassieke Griekenland een sportschool.
<<<